Demokratik Kongo Cumhuriyeti’nde devam eden Ebola salgınında hayatını kaybedenlerin sayısı 2 bini geçti. Salgının tespit edilmeden önce aylarca sessizce yayılması, müdahale çalışmalarının geç ve yetersiz kalmasına neden oldu.
Resmi verilere göre salgında toplam 4 bin 381 kesinleşmiş vaka kaydedildi. Mevcut salgındaki ölüm oranı yüzde 45,9 ile 2014-2016 Batı Afrika salgınındaki yüzde 39,6’lık oranı geride bıraktı. Bu durum, mevcut salgını tarihin en hızlı büyüyen Ebola salgını haline getirdi. Dünya Sağlık Örgütü, salgının aslında şubat ayında başladığını ancak resmi bildirimin 15 Mayıs’ta yapıldığını, bu gecikmenin kontrol çalışmalarında ciddi bir aksamaya yol açtığını açıkladı.
Virüs kontrolden çıkıyor
DSÖ yetkilileri, can kayıplarının hızla artmasının virüsün hâlâ kontrol ekiplerinin önünde seyrettiğini gösterdiğini belirtti. İlk bin ölüm 9 haftada kaydedilirken ikinci bin ölüm yalnızca 3 haftada gerçekleşti. İlk vakaların sıtma, tifo veya daha yaygın bir Ebola türüyle karıştırıldığı, ancak genetik dizilemenin salgının tahmin edilenden daha önce başladığını ortaya koyduğu belirtildi.
Yardım kuruluşları, enfeksiyon korkusu ve yanlış bilgilerin insanları sağlık merkezlerinden uzak tuttuğu konusunda uyarıda bulundu. Salgın, rutin aşılamalar ve doğum hizmetleri gibi temel sağlık süreçlerini de aksattı. UNICEF Demokratik Kongo Cumhuriyeti Temsilcisi John Agbor, salgın öncesinde ayda ortalama 500 hastaya bakan bir sağlık tesisinde hasta sayısının neredeyse sıfıra düştüğünü aktardı. Salgından sorumlu nadir Bundibugyo virüs türü için onaylanmış bir aşı veya tedavi yöntemi bulunmuyor.
Sağlık hizmetleri ve yardım kesintileri
Can kayıplarının üçte ikisinden fazlası tedavi merkezleri yerine toplum içinde gerçekleşti. Nisan-haziran döneminde salgın bölgelerindeki temel sağlık hizmetlerinin kullanımında yüzde 42’lik bir düşüş yaşandı. Salgın; yerel sağlık çalışanlarının maaş grevleri, silahlı grupların yol açtığı çatışmalar, kitlesel yerinden edilmeler ve virüsün varlığına ilişkin asılsız iddialar gölgesinde sürüyor.
Uluslararası yardımlardaki ani kesintiler de mücadeleyi olumsuz etkiledi. ABD Uluslararası Kalkınma Ajansı’nın (USAID) 2025 temmuz ayında kapatılmasıyla bölgedeki birçok sağlık projesi sonlandırıldı. Yetkililer, virüsün mutasyona uğrayıp uğramadığını ve bunun salgının şiddetini artırıp artırmadığını belirlemek için araştırmalar planladı. Bundibugyo virüs türüne karşı MBP134 ve Remdesivir ilaçlarının kullanımına ilişkin klinik deneyler ise sürüyor.
